برای پژوهش و توسعه
  بازگشت به ژورنال
جستارهای باستان‌شناسی ایران پیش از اسلام
بررسی و معرفی محوطه های باستانی پیش از تاریخ تا آغاز اسلامی بدست آمده از قسمت مرکزی کجور، مازندران


نویسندگان

پرستو مسجدی خاک
مصطفی خزایی کوهپر

parastomasjedi@yahoo.com    استادیار گروه باستان شناسی دانشگاه نیشابور
mkhazaeek@yahoo.com    پژوهشگر آزاد، دکترای باستان شناسی دانشگاه تربیت مدرس


0 دانلودها

چکیده

در باستان‌شناسی ایران علیرغم آنکه بیش از صد سال از شروع فعالیت‌های باستان‌شناسی می گذرد؛ در برخی از مناطق وضعیت دوران¬های پیش از تاریخ به¬خوبی شناخته شده نیست و فعالیت‌های باستان‌شناسی به صورت نابرابر تقسیم شده¬اند، این مهم خود جای بحث بسیاری دارد که در این پژوهش پرداختن بدان از موضوع این پژوهش خارج است. یکی از این مناطق شمال ایران (به خصوص از غرب مازندران تا استان گیلان) است و می‌توان ادعا نمود دوران پیش از عصر آهن در این مناطق ناشناخته مانده است. منطقه کجور مازندران تا پیش از مطالعه حاضر، سه بار مورد بررسی باستان شناسی قرار گرفت و یافته ها بر اساس نتایج منتشر شده نشان می دهد که منطقه از عصر آهن تا دوران متاخر مورد سکونت قرار گرفته است. در هیچ یک از بررسیها، محوطه ای از دوران پیش از عصر آهن گزارش نشده بود. در عین حال یافته های این بررسیها مورد مطالعه و تحلیل قرار نگرفته اند، تا بتوان تاثیر عوامل محیطی را در پراکنش محوطه ها و همچنین تغییر الگوهای استقرار در طی ادوار مختلف و نیز تغییر در فراوانی محوطه ها در طی ادوار گوناگون را شناسایی کرد. بررسی قسمت مرکزی کجور که در غرب استان مازندران به روش بررسی فشرده پیمایشی انجام شد،۴۷ محوطه باستانی شناسایی و ثبت شد. این محوطه‌ها متعلق به دوران‌های مختلف پیش از تاریخی، تاریخی و اسلامی بوده¬اند. هدف از انجام این بررسی یافتن قدیمی‌ترین شواهد سکونت انسان در منطقه کجور و بررسی تأثیر عوامل جغرافیایی در مکان گزینی برای استقرار توسط مردمان دوران¬های گذشته ساکن در این دشت میانکوهی بوده است. یافته‌ها نشان از وجود استقرار در منطقه، از دوران نوسنگی و مس و سنگی است اگرچه شواهدی مورد شک از پارینه سنگی میانی نیز یافت شده است. در طی این مطالعات حداقل ۲ محوطه با آثار احتمالی نوسنگی، ۲ محوطه از دوره مس و سنگی، ۲ محوطه با آثار عصر مفرغ، ۸ محوطه از عصر آهن یافت شد که آثار پیش از عصر آهن آن برای نخستین بار از منطقه یافت شد و با توجه به شناخت اندک و نبود محوطه های از این دوران (به استثناء تپه کلار و غار راشک) در غرب مازندران دارای اهمیت بالا برای انجام مطالعات در آینده است. با مطالعه پراکنش محوطه ها با استفاده از نرم افزار GIS نشان داده شد که دسترسی به منابع آب و زمین های مناسب برای انجام فعالیت های کشاورزی و همچنین شیب زمین عامل اصلی در مکان گزینی در منطقه بوده است.




واژگان کلیدی

بررسی  استقرار  البرز  کجور. 



دریافت فایل مقاله


دسترسی آزاد




Journal of Materials Science: Materials in Electronics
ضریب تاثیر
0/000
در دسترس
2000 - 2019
دوره‌ها
4
شماره‌ها
4
مقالات
41
مقالات دسترسی آزاد
13